Case Formulation with Supervised Cognitive Behavioral Therapy Approach: Adjustment Disorder Case Presentation
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.20276592Keywords:
Adjustment Disorder, Cognitive Behavioral Therapy, SupervisionAbstract
Bu çalışmanın amacı, klinik uygulamaya katkıda bulunmak ve uyum bozukluğu belirtileri gösteren bir danışan üzerinde bilişsel davranışçı terapi (BDT) sürecini, denetim altında bir vaka çalışması olarak gözlemlemektir. Bu çalışma, nitel bir araştırma yöntemi olan vaka çalışması yaklaşımı kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Çalışma kapsamında, 27 yaşında bir kadın danışanla haftada bir olmak üzere toplam 8 BDT seansı yapılmıştır. Her seans yaklaşık 50 dakika sürmüş ve süreç denetim desteğiyle yapılandırılmıştır. Terapide bilişsel yeniden yapılandırma, alternatif düşünme ve davranışsal aktivasyon teknikleri kullanılmıştır. Bulgular, danışanın uyum bozukluğundan kaynaklanan değersizlik, umutsuzluk ve sosyal geri çekilme gibi düşünce ve davranışlarında azalma olduğunu göstermektedir. Ayrıca, danışanın duygusal düzenleme becerilerinde ve işlevselliğinde artış gözlemlenmiştir. Sonuç olarak, bilişsel davranışçı terapinin uyum bozukluğu belirtilerini azaltmada etkili bir müdahale yöntemi olduğu bulunmuştur. Ek olarak, denetim desteğinin terapötik sürecin kalitesini artırdığı ve daha yapılandırılmış ve etkili bir uygulamaya yol açtığı sonucuna varılmıştır. Uyum bozukluğu yaşayan danışanlarda öfke sorunlarını yüzeysel olarak ele almak yerine, klinisyenler bu sorunları tetikleyen bilişsel çarpıtmaları belirleyebilirler. Sosyal geri çekilme yaşayan danışanlarda davranışsal aktivasyon tekniklerinin kullanımı, danışanın iyileşme inancını ve terapiye gelme motivasyonunu artırmada rol oynayabilir. Uyum bozukluklarının tedavisinde üçüncü dalga yaklaşımlarının etkinliğinin incelenmesinin literatüre önemli katkılar sağlayacağına inanılmaktadır.
References
American Psychiatric Association. (2022). Depressive disorders. Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5. bs., Metin rev.).
American Psychiatric Association. (2022). Other conditions that may be a focus of clinical attention. Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5. bs., Metin rev.).
American Psychiatric Association. (2022). Trauma- and stressor-related disorders. Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5. bs., Metin rev.).
Beck, J. S. (2021). Cognitive behavior therapy: Basics and beyond (3. bs.). The Guilford Press.
Çamaş, G., & Anayurt, A. (2022). Travma mağdurlarına yönelik grup müdahaleleri. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 14(2), 143-151. https://doi.org/10.18863/pgy.939012
Çimen, F. (2025). Birinci basamak tanı ve tedavi mekanizması olarak uyum bozukluğu ve güncel araştırma eğilimleri. Uluslararası Psiko-Sosyal Eğitim Araştırmaları Dergisi, 5(9), 319-332. https://doi.org/10.5281/zenodo.18043141
Elbir, M., Alptopbaş, Ö., Bayad, S., Kocabaş, T., Topak, O. Z., Çetin, Ş., Özdel, O., Ateşçi, F., & Aydemir, Ö. (2019). DSM-5 Bozuklukları için Yapılandırılmış Klinik Görüşmenin Klinisyen Versiyonunun Türkçeye uyarlanması ve güvenilirlik çalışması. Türk Psikiyatri Dergisi, 30(1), 51-56.
Fang, S., & Ding, D. (2023). Differences between acceptance and commitment therapy (ACT) and cognitive behavioral therapy: A three-level meta-analysis. Journal of Contextual Behavioral Science, 28, 149–168. https://doi.org/10.1016/j.jcbs.2023.03.003
Gibson, A. W., & Graber, J. J. (2021). Distinguishing and treating depression, anxiety, adjustment, and post-traumatic stress disorders in brain tumor patients. Annals of Palliative Medicine, 10(1), 875–892. https://doi.org/10.21037/apm-20-509
Glaesmer, H., Romppel, M., Brähler, E., & Maercker, A. (2015). Adjustment disorder as proposed for ICD-11: Dimensionality and symptom differentiation. Psychiatry Research, 229(3), 940-948. https://doi.org/10.1016/j.psychres.2015.07.010
Lotzin, A., Stahlmann, K., Acquarini, E., Ajdukovic, D., Ajdukovic, M., Anastassiou-Hadjicharalambous, X., Ardino, V., Bondjers, K., Bragesjö, M., Böttche, M., Dragan, M., Figueiredo-Braga, M., Gelezelyte, O., Grajewski, P., Javakhishvili, J. D., Kazlauskas, E., Lenferink, L., Lioupi, C., Lueger-Schuster, B., Mooren, T., … ADJUST Study Consortium. (2024). A longitudinal study of risk and protective factors for symptoms of adjustment disorder during the COVID-19 pandemic. European Journal of Psychotraumatology, 15(1), 2318944. https://doi.org/10.1080/20008066.2024.2318944
Maselko, J. (2017). Social epidemiology and global mental health: Expanding the evidence from high-income to low- and middle-income countries. Current Epidemiology Reports, 4(2), 166–173. https://doi.org/10.1007/s40471-017-0107-y
Ramachandran, A., Sharma, P., & Das, T. (2025). A holistic Ayurveda approach for adjustment disorder integrating Panchakarma and Psychotherapy–A case report. Journal of Ayurveda and Holistic Medicine (JAHM), 13(6), 179-185.
Shevlin, M., Hyland, P., Ben-Ezra, M., Karatzias, T., Cloitre, M., Vallieres, F., Bachem, R., & Maercker, A. (2019). Measuring ICD-11 adjustment disorder: The development and initial validation of the International Adjustment Disorder Questionnaire. Acta Psychiatrica Scandinavica, 141(3), 265-274. https://doi.org/10.1111/acps.13126
Söner, O. (Ed.). (2026). Bilişsel davranışçı terapi: Kuram, teknikler ve güncel perspektifler. Pegem Akademi.
Thompson, L. M., & Rizzo, A. S. (2025). Adaptation and resilience: New frontiers in treating adjustment disorders (3. bs.). Academic Press.
Vural, R. V., & Karaaziz, M. (2025). Uyum bozukluğunda bilişsel davranışçı terapi: Bir olgu sunumu. International Journal of Social Sciences and Academic Research (IJSSAR), 2(4), 42-56
Yılmaz, E. (2025). Deprem yaşayan bireylerin travma sonrası stres ve uyum bozukluğunda bilişsel davranışçı terapinin etkinliği (Tez No. 928737) [Yüksek lisans tezi, İstanbul Nişantaşı Üniversitesi]. Ulusal Tez Merkezi.
Zelviene, P., & Kazlauskas, E. (2018). Adjustment disorder: Current perspectives. Neuropsychiatric Disease and Treatment, 14, 375–381. https://doi.org/10.2147/NDT.S121072
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 Ulusal ve Uluslararası Sosyoloji ve Ekonomi Dergisi
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.
The journal is licensed under a 